همه چيز در مورد صنعت چاپ

درباره وبلاگ

همه چيز در مورد صنعت چاپ

سیر تحول صنعت چاپ

سه شنبه دوازدهم 6 1398

طی این مطلب قصد داریم سیر تحول صنعت چاپ را از ابتدا تا کنون بیان کنیم. در ابتدا با مفهوم چاپ و تاریخچه صنعت چاپ آشنا می شویم. با ما همراه باشید تا از دگرگونی هایی که در این صنعت رخ داده است بیشتر بدانید.


 

چاپ به چه معناست؟


چاپ در لغت به معنای اثر، نقش، نشان و مهر است و آن را در متون مختلف مترادف کلمات طبع، باسمه، و تافت قرار داده اند. به عبارتی چاپ به معنای فشردن یک سطح بر سطحی دیگر است. اما چاپ در اصطلاح به عمل، فن، و صنعت تکثیر صورت و نقش‌های دوبعدی از قبیل ارقام، خط ها، حروف، تصویرها و…  از طریق گذاردن اثر این نقش‌ها بر پارچه، کاغذ، یا مواد دیگر گفته می‌شود. در تعریفی دیگر، چاپ به پاره ای از عملیات می گویند که متن خام را به اثر درخور انتشار مانند کتاب، مجله، روزنامه، و جز آن تبدیل کند. رایج ترین کار چاپی، چاپ بر روی کاغذ  است. امروزه با پیشرفت تکنولوژی چاپ این عمل روی مواد مختلفی از قبیل مواد پلاستیکی، نایلونی، سلولوزی، پارچه ای، چرمی، مواد شیمیای، فلزی، شیشه‌ای با اشکال صاف یا ناهموار، مقعر یا محدب و … صورت می‌گیرد.


 

تاریخچه صنعت چاپ


اختراع حروف چاپی مستقل و دستگاه چاپ از مهم‌ترین رخدادهای تاریخ بوده‌ است. بنا بر اطلاعات موجود این صنعت در سال ۱۴۵۶میلادی توسط یوهانس گوتنبرگ (۱۴۶۸–۱۳۹۷) آلمانی اختراع شد. اما در حقیقت اختراع فن چاپ به قرن‌ها پیش از گوتنبرگ برمی‌گردد. با اینکه غربی ها این تاریخ را از آن خود می دانند و به نام خودشان ثبت کرده اند اما این تاریخچه چندان آشکار و واضح نیست و به گفته ای باید کشور چین را مبدأ آغاز صنعت چاپ دانست. استعمال حروف قابل انتقال نیز میان سال‌ها ی 1051 و 1058 در چین آغاز شد. مخترع این حروف فردی به نام پی‌شنگ بود و حروف هم از گل‌رس ساخته می‌شد. حروف دستی و حروف قلعی که پس از آنها به کارآمد، هیچ یک رواجی نیافت تا این ‌که در سال 1440، گوتنبرگ ظاهرا بدون اطلاع از کار چینی‌ها، حروف قابل انتقال را اختراع کرد و برای هر یک از حروف الفبا یک حرف جداگانه به کار برد.


به صورت کلی می توان ادوارنمود که به شرح دیل هستند:


      پیش از تاریخ و آغاز دوران تاریخی

      دوران باستان

      دوران چینی‌ها

      دوران هنری

      دوران مکانیک

      دوران فتو مکانیکدوران فتو مکانیک


 

پیش از اختراع صنعت چاپ


پیش از اینکه این صنعت اختراع شود کتاب ها را با دست تکثیر می کردند. در آتن، اسکندریه و روم، عده ای از نسّاخان، شاهکارهای ادبی را استنساخ می کردند و این کار در سراسر قرون وسطی ادامه داشت. کتاب به اندازه ای گرانبها بود که تعداد کمی از مردم توانایی تهیه آن را داشتند. در نیتجه، در عصر کاوش و پیشرفت، امکان خواندن و پژوهش محدود بو. در بیشتر دوران قرون وسطی کاغذ پوست گوسفند و گوساله به کار می رفت. از یک قرن پیش از شارلمانی، دیگر پاپیروس مورد استفاده قرار نگرفت. مسلم است که کاغذ برای اولین بار از جهان اسلام به اروپا راه یافت. زیرا کاغذ، اولین بار در آن دسته از سرزمین های مدیترانه که با سرزمین های اسلامی تماس مداوم داشته اند دیده شده است.


در ادامه با ما باشید تا از سیر تحول صنعت چاپ بیشتر بدانید.


 

پیشرفت‌های صنعت چاپ از زمان گوتنبرگ تا قرن بیستم


تحول در صنعت چاپ و نشر، پس از گوتنبرگ روند کندی داشت و تا سده هفدهم میلادی تغییر عمده ای در آن رخ نداد.

در قرن هفدهم، یوهان رینمان است که در آوگسبورگ آلمان، پس از آشنایی با چاپ به نشر کتاب روی آورد و حدود 200 کتاب منتشر ساخت.

از سده هفدهم به بعد انقلاب صنعتی باعث و بانی پیشرفت های عظیمی در صنعت چاپ گردید.

در سده هجدهم، چاپ به رشد و پیشرفت خود ادامه داد و در این قرن، آمریکا به عنوان کانونی تازه اما پر توان وارد صحنه نشر جهان شد و تاثیر به سزایی در پیشرفت و نوآوری های صنعت چاپ جهان داشت.

در قرن نوزدهم، تحولات چاپ و نشر کتاب به حدی سرعت و کیفیت صنعت چاپ را افزایش داد که این قرن را عصر جدید کتاب نامیدند.


در قرن بیستم، عواملی بر چاپ تاثیر گذاشتند که مهم ترین آنها به این شرح هستند:

      سرمایه کافی ناشران

      دانش فنی و مهارت های تخصصی

      علاقه و دلبستگی فرهنگی

      آرمان ها و اهداف

      مناسبات خوب

      مخاطره پذیری


در این سده، رواج کامپیوتر و ظهور پدیده نشر رومیزی و همینطور انقلاب الکترونیک است.



 

انواع چاپ


چاپ انواع مختلفی دارد که متناسب با آنچه که قرار است چاپ شود و آنچه که بر آن قرار است چاپ شود انتخاب می‌گردد. مهم‌ترین این روش‌ها عبارت‌اند از:


1. چاپ افست و چاپ دیجیتال :


چاپ افست و دیجیتال امروزه از پررونق ترین و فراوانترین انواع چاپ ها هستند.

چاپ افست و دیجیتال عمدتاً برای انتشارات و تبلیغات مورد استفاده قرار می گیرند. این دو نوع چاپ همچنین میتوانند برای چاپ انواع کارت های پی وی سی ( مانند کارتهای پرسنلی) مورد استفاده قرار گیرند.

 

2. چاپ هلیوگراور : هلیوگرام یا همان روتوگراور، سیستم چاپ گود است با کیفیتی بسیار نزدیک به چاپ افست انجام می گیرد. با اینکه مراحل آماده سازی این نوع چاپ بسیار گرانتر از انواع دیگر، نظیر افست و فلکسو است اما برای چاپ بر روی BOPP و موادی از این قبیل بهترین انتخاب می باشد. این نوع چاپ عمدتاً برای بسته‌بندی مورد استفاده قرار می گیرد.

 

3. چاپ فلکسو : این چاپ به دلیل استفاده از کلیشه های فتو پلیمر یا لاستیکی که قابل انعطاف هستند به نام فلکسو نامیده میشود. سرعت بالا و چاپ به شکل رول بر روی مواد متنوع همچون نایلون، متالایز در تیراژهای بالا همراه با هزینه های کم از ویژگی های این نوع چاپ محسوب می شود و عمدتاً برای بسته‌بندی استفاده می شود.

 

4. چاپ سیلک اسکرین : چاپ سیلک اسکرین از پر کاربردترین چاپ ها محسوب می شود. تنوع در نوع مرکب قابل استفاده در این چاپ امکان چاپ روی مواد مختلف را فراهم ساخته است. این نوع از چاپ عمدتاً برای تبلیغات چاپ‌های تفکیکی به کار می رود.

 

5. چاپ تامپو : این شیوه چاپ در گروه چاپ های گود قرار می گیرد. از ویژگی های این شیوه امکان چاپ، روی مواد مختلف و متنوع هم از نظر جنس مواد و هم از نظر شکل هندسی آنها است.

 

6. چاپ لترپرس : یکی از روش‌های چاپ برجسته از قدیمی‌ترین روش‌های چاپی است. در واقع کاربرد حروف سربی که گوتنبرگ مخترع آن بود در این شیوه چاپ به کار گرفته می شود. 

(0) نظر

اهمیت صنعت چاپ بر اقتصاد

سه شنبه پنجم 6 1398

تاثیر صنعت چاپ در اقتصاد

 

صنعت چاپ ایران از ظرفیت های بسیاری برای رشد و توسعه برخوردار است. صنعتی که یکی از مهم ترین رکن های اقتصاد غیرنفتی محسوب می شود و با سیاست گذاری و سرمایه گذاری مناسب می توان سبب پویایی اقتصادی در این عرصه مهم شد. چاپ فرآیندی است که به وسیله آن نقش و اثری مانند حرف ها، رقم ها، خط ها و تصویرها بر روی سطحی ایجاد و تکثیر شود. این صنعت تحول شگرفی را در زندگی بشر پدید آورد و زمینه ساز توسعه و پیشرفت در جهان شد. یوهانس گوتنبرگ آلمانی در نیمه دوم سده 15 میلادی با اختراع حرف های متحرک و تغییر صنعت چاپ از شکل چوبی به صورت سربی، انقلاب بزرگی را در این فن به وجود آورد و این اختراع سبب شد تا چاپخانه های بزرگی در شهرهایی همچون ونیز، فلورانس، پاریس و لیون ایجاد شوند. صنعت چاپ به عنوان یکی از محورهای اشاعه فرهنگ، نقش کاربردی را در جوامع ایفا کرد و بشر توانست به وسیله انتشار کتاب و مجله های مختلف و با گردش اطلاعات و دانش به توسعه علمی و فرهنگی دست یابد اما در دنیای کنونی این صنعت علاوه بر بخش فرهنگی از ظرفیت بالایی در حوزه اقتصاد نیز برخوردار است و فعالان این عرصه با بهره مندی از ترکیب طرح، رنگ، نقش و ایجاد تنوع در بسته‌بندی، بستر مناسبی را برای رقابت محصول های گوناگون در بازارهای داخلی و خارجی پدید می آورند. اهمیت صنعت چاپ سبب شد تا با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی، 11 شهریور به عنوان روز صنعت ‌چاپ نامگذاری شود تا بیشتر به اهمیت و جایگاه این صنعت مهم پرداخته شود و اینگونه در راستای بهینه سازی آن برآمد.

 

 

 صنعت چاپ

 

صنعت چاپ جزو سه صنعت پیشرو در سطح جهان بوده و اهمیت چاپ به دلیل اشتغال زیاد و گردش مالی بالای آن است. این صنعت در ایران نیز جایگاه ویژه ای دارد و به لحاظ شاغلان در آن و گردش مالی جزو صنایع مهم کشور به شمار می رود. صنعت چاپ از 2 بخش صنعتی و فرهنگی تشکیل شده و تصور و برداشت افکار عمومی از چاپ، درج مطلب های روی کاغذ مانند روزنامه، کتاب، پوستر، نشریه و مجله است اما در جهان کنونی صنعت چاپ، تمام عرصه های زندگی بشر را در برمی گیرد.  چاپ را بسیار فراتر از بخش مکتوب می دانند. تمام چاپی که روی کاغذ و به صورت نشر ایجاد می شود، کمتر از 15 درصد حجم چاپی کشور است که از این مقدار اگر روزنامه و نشریه ها کنار گذاشته شود، کتاب ها در حدود پنج درصد از حجم چاپی را تشکیل می دهند. به همین علت بخش صنعتی چاپ اهمیت زیادی دارد. در حقیقت چاپ و بسته بندی که مردم در روز با آن سروکار دارند، شامل تمام بسته بندی و چاپ های روی کالاها است. البته باید گفت، بخش صنعتی چاپ هم محتوا و معنای فرهنگی دارد. بسته بندی مناسب و جذاب یک محصول، خریدار داخلی را برای خرید کالاهای تولید داخل تشویق می کند و بدین ترتیب از خروج ارز برای واردات جلوگیری به عمل می آید و این امر افزایش صادرات و جذب مصرف کنندگان خارجی را در پی دارد. بنابراین برای رقابت با دیگر کشورها و صادر کردن کالا، باید بسته بندی ها به بهترین شکل و قیمت مناسب، انجام شود.

 

بنابراین هرگاه از چاپ یاد می شود می بایست در این 2 بخش تفکیک صورت بگیرد. تاکنون بخش های صنعتی و فرهنگی چاپ زیر نظر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی فعالیت می کردند و اگر فردی می خواست چاپخانه ای تاسیس کند، می بایست برای تمام مرحله های آن از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مجوز دریافت می کرد اما در 2 سال گذشته و پس از برگزاری جلسه های کارشناسی و فنی و انجام دادن بررسی های لازم در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی و هیات دولت تصمیم گرفته شد تا بخش فرآیندهای صنعتی چاپ به وزارت صنعت، معدن و تجارت واگذار شود و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تنها بخش نظارت بر تاسیس و محتوای محصول را برعهده داشته باشد اما احتمال دارد در آینده فقط نظارت بر محصول و محتوای چاپی به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی محول و بخش صنعتی و صنفی از این وزارتخانه جدا و به وزارت صنعت و اتاق اصناف کشور منتقل شود.

 

 

صنعت چاپ و اقتصاد

 

یکی از موانع موجود در مسیر رشد چاپ بی توجهی به این مهم به عنوان یک صنعت است. این صنعت تاکنون زیر نظر یک وزارتخانه فرهنگی قرار داشت، بنابراین همچون یک صنعت دیده نمی شد و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی امکانات و بودجه لازم را برای حمایت و نوسازی از صنعت چاپ در اختیار نداشت و فعالان این بخش به منظور نوسازی و توانمندسازی خود و دریافت وام با مانع های بسیاری همچون سپرده ضمانت، سفته، انواع ضمانت های ملکی سنگین، فرآیندهای اداری روبرو بودند اما با واگذار شدن این صنعت به وزارت صنایع، آنها می توانند با استفاده از تسهیلات در این بخش، صنعت چاپ را رونق بخشند. اهالی این صنعت تلاش های زیادی را برای سرپا نگه داشتن آن انجام دادند، اکنون وضعیت چاپخانه های صنعتی کشور به لحاظ ماشین آلات بسیار خوب است و صاحبان این حرفه می توانند نوسازی تجهیزات خود را انجام دهند و ماشین آلات هم وارد می شود اما آنها به دلیل نداشتن تسهیلات مالی با مشکل هایی روبرو هستند. فناوری ساخت ماشین آلات چاپ بسیار پیچیده است و تنها چند کشور در جهان قادر هستند تا بخش های مختلف آن را تولید کنند اما برخی از بخش های صنعتی و ماشین آلات بسته بندی در ایران نیز ساخته می شوند.

هزینه های چاپ تنها یک بخش کوچک از هزینه های تولید کتاب را تشکیل می دهد، افزایش قیمت کتاب از نوسان دستمزد، فرآیند تولید، محتوا و توزیع نشات می گیرد. اهالی صنعت چاپ برای توسعه آن می بایست خود را با استانداردهای روز جهانی هماهنگ کنند که این استانداردها بیشتر در بخش صنعتی اهمیت دارد و اگر این مهم صورت بگیرد آنها خواهند توانست از تسهیلات و تشویق های موجود در این زمینه بهره مند شوند و از گردش مالی بالای این صنعت استفاده کنند.

 

 منبع : ایرنا 

(0) نظر
X